November is begonnen en daarmee komt ook de eerste (nacht) vorst dichterbij. Maar wanneer mogen we die verwachten? En waarom duurt het in het Westland vaak langer voordat de thermometer onder nul duikt?
Volgens de langjarige gegevens van Rotterdam Airport valt de eerste nachtvorst gewoonlijk rond 14 november. In Hoek van Holland is dat anders. Daar telt november gemiddeld slechts twee vorstdagen. Dat heeft alles te maken met onze buurman: de Noordzee.
De Noordzee als centrale verwarming
Het zeewater is in november nog relatief warm. De warmte die de zee in de zomer heeft opgeslagen, wordt langzaam afgegeven. Uit KNMI-onderzoek blijkt dat de minimumtemperatuur in Hoek van Holland tijdens de winter gemiddeld zo’n twee graden hoger ligt dan op Rotterdam Airport.
Vooral bij een westelijke wind merken we die verwarmende invloed. Maar draait de wind naar het oosten en klaart het ’s nachts op, dan kan ook het Westland snel afkoelen.
November 1980: ik stond al op het ijs!
Precies 46 jaar geleden was het een heel ander verhaal. De eerste novemberweek van 1980 herinner ik me nog goed. Op 3 november werd het in De Bilt overdag niet warmer dan -0,9 graden. De vroegste officiële ijsdag ooit gemeten!
Een dag later vroor het er zelfs 6,2 graden. Ik herinner me dat ik toen heel voorzichtig op het ijs heb gestaan. Achteraf niet verstandig, maar de verleiding was groot. Op 6 november volgde ook nog sneeuw. Een bijzondere winterinval, zo vroeg in het seizoen!
En dit jaar?
Voorlopig houdt de relatief warme Noordzee de vorst bij ons nog op afstand. Maar één heldere, koude nacht kan genoeg zijn voor het eerste minnetje op mijn weerstation in Naaldwijk.
Herinner jij je die bijzondere novemberweek van 1980 nog? Heb jij toen ook al op het ijs gestaan?
Bij de foto: Deze winter weer eens op de schaats?